Rozwód – jak sąd ustala winę za rozpad małżeństwa?
W sprawie rozwodowej ustalenie winy jest co do zasady obowiązkowe. To oznacza, że jeżeli małżonkowie się rozwodzą, sędzia będzie w procesie badał który z małżonków spowodował swoim zawinionym zachowaniem rozpad małżeństwa. Wyjątkiem jest sytuacja, kiedy obie strony złożą zgodne wnioski o zaniechanie orzekania o winie. Jest to jedyna sytuacja, kiedy sędzia odstępuje od badania winy.
Poza tym przypadkiem, proces rozwodowy jest skoncentrowany na ustaleniu który z małżonków (czy może oboje) ponosi winę za tzw. rozpad pożycia małżeńskiego.
Sąd bada kwestię winy przesłuchując strony. Przesłuchanie jest wówczas szczegółowe i obejmuje pytania dotyczące przebiegu całego okresu małżeństwa. Jeżeli małżonkowie nie zgłosili innych dowodów – sędzia wydaje wyrok na podstawie przesłuchania stron.
Bardzo często jednak zdarza się, że strony wnioskują o przesłuchanie świadków, którzy mają potwierdzić brak winy strony wnioskującej albo winę strony przeciwnej. Dowód z zeznań świadków może być w procesie rozwodowym bardzo pomocny, jednak pod warunkiem, że świadkowie rzeczywiście mają wiedzę na temat przebiegu małżeństwa stron i kluczowych wydarzeń, które spowodowały rozpad pożycia małżonków.
Poza dowodem z zeznań świadków strony dość często jako dowody w sprawie zgłaszają również wydruki wiadomości sms, e-mail, a nawet nagrania audio lub video. Takie dowody mogą mieć moc dowodową pod warunkiem, że jasno wynika z nich kto jest ich autorem, kto adresatem oraz kiedy powstały. W praktyce jednak największe znaczenie sędziowie przypisują przesłuchaniu stron oraz zeznaniom świadków, a pozostałe dowody mają ewentualnie znaczenie „pomocnicze”.
Po przeprowadzeniu postępowania dowodowego sędzia wydaje wyrok, w którym rozwiązując małżeństwo stron stwierdza, że żaden z małżonków, oboje z nich albo jeden z nich ponosi winę za rozpad pożycia.
Jeżeli strona nie zgadza się z rozstrzygnięciem o winie, przysługuje jej prawo wniesienia apelacji od wyroku do sądu II instancji.
